VIVA BRAZIL : กาแฟในบราซิล (2) (21)
VIVA BRAZIL : กาแฟในบราซิล (2) (21)

โดย : ม.ล.อัจฉราพร ณ สงขลา

update : 04 พฤศจิกายน 2558 12:55
ISBN : -


VIVA BRAZIL : กาแฟในบราซิล (2) (21)


กาแฟเป็นพืชที่ไม่ใช่ว่าจะปลูกที่ไหนก็ให้ผลิตผลได้ดีหรอกนะคะ
            กาแฟปลูกขึ้นงอกงามและให้ผลิตผลได้ดีเฉพาะพื้นที่ระหว่างเส้น Tropic ของโลกที่พวกอยู่ในวงการกาแฟเรียกกันว่าเขต Coffee Belt เท่านั้นแหละค่ะ หากเปิดแผนที่ดูก็จะเห็นว่ามีหลายประเทศที่สามารถปลูกกาแฟได้
            บราซิลก็เป็นประเทศหนึ่งที่อยู่ในแถบ Coffee Belt ค่ะ
            กาแฟมีถิ่นกำเนิดในแอฟริกา อาจเป็นแถวเอธิโอเปียและเยเมน คนจากที่อื่นในโลกส่วนหนึ่งมาเริ่มรู้จักกาแฟก็ด้วยการไปจาริกแสวงบุญที่เมกกะ เพราะคนมุสลิมนำติดไปกินกันแพร่หลายที่นั่น
            ท่านผู้อ่านคะ... คนที่นำเมล็ดกาแฟพันธุ์ Robusta มาปลูกที่ภาคใต้ประเทศไทยเป็นคนแรกก็คือคนกลับจากแสวงบุญที่เมกกะเช่นเดียวกันค่ะ
            ต่อมาพวกเตอร์กเอาเมล็ดกาแฟในแอฟริกาไปขายที่อื่น โดยเฉพาะการนำกาแฟเข้าไปขายที่เวนิส ทำให้กาแฟเริ่มแพร่หลายเข้าไปในยุโรป เพราะเวนิสเป็นประตูการค้าใหญ่ของยุโรป
            พวกออตโตมานเตอร์กยังได้นำกาแฟติดไปกับกองทัพตอนบุกเข้าไปในตีพื้นที่แถวแม่น้ำดานูบใน ศ. 17  โดยเฉพาะในการเข้าตีเวียนนา  เมื่อออสเตรียยึดเวียนนาคืนมาได้  ก็ได้พบกาแฟที่พวกทัพออตโตมานทิ้งไว้หลายกระสอบ   มันเป็นจุดกำเนิดให้เวียนนามีร้านกาแฟที่มีรูปแบบเฉพาะของตนที่ใครๆ ก็อยากแวะไปนั่งกินจนถึงวันนี้
            ในตอนแรกๆ นั้นคนยุโรปกินกาแฟเป็นโอสถเพราะถือว่ามีฤทธิ์ยา ส่วนพวกพระใช้ไปประกอบพิธีกรรมในวัด ที่พระลูกวัดเริ่มทนไม่ได้ที่เห็นเจ้าอาวาสมีโอกาสได้ฉันให้เห็นตำตาอยู่ครั้งแล้วครั้งเล่า
            การไปห้ามไม่ให้ใครกินก็เหมือนกับยิ่งยุ
            แต่ในที่สุดการกินกาแฟก็แพร่หลายในยุโรปออกไปเรื่อยๆ
            พวกประเทศที่มีกองเรือสินค้าอย่าง ฝรั่งเศส ฮอลันดา อังกฤษ เห็นมีคนกินกาแฟในยุโรปกันมากก็เห็นโอกาสทองในการค้า พวกกองเรือบริษัท East Indies ของประเทศเหล่านั้นจึงขนเมล็ดกาแฟใส่เรือสินค้าจากแอฟริกาไปขายในยุโรป
            เมื่อตลาดกาแฟในยุโรปเติบโตมากขึ้นไปอีก พวกฝรั่งเศส ฮอลันดา ก็เกิดความคิดใหม่ขึ้นมาอีกค่ะ...
             คือหากนำเมล็ดกาแฟจากแอฟริกาไปปลูกในพื้นที่อาณานิคมของตนแล้วเก็บผลผลิตไปขายยุโรปก็น่าจะเข้าท่า...
            ครั้นจะนำเมล็ดกาแฟไปปลูกอย่างเดียวก็ไม่ได้ เพราะไม่มีคนปลูกกาแฟ ว่าแล้วก็ต้องจับคนแอฟริกาเป็นทาสหรือย้ายทาสจากอเมริกาเหนือใส่เรือไปเป็นแรงงานปลูกกาแฟด้วย
            การโยกย้ายประชากรไปยังที่ต่างๆ ในโลกครั้งใหญ่เริ่มต้นใหญ่อีกระลอก
            กาแฟเป็นพืชที่ให้ผลผลิตเร็ว สัก 5-7 ปี ก็เก็บเมล็ดได้ กาแฟจึงแพร่พันธุ์ไปในพื้นที่อาณานิคมของ พวกฝรั่งเศส ฮอลันดา ในแถบละติจูด Coffee Belt อย่างรวดเร็ว
            สำหรับบราซิลนั้นได้เริ่มปลูกกาแฟหลังชาวบ้านค่ะ เพราะไปได้พันธุ์มาจาก French Guiana ซึ่งขณะนั้นเป็นพื้นที่ในอาณานิคมของฝรั่งเศสมาปลูกและขยายพันธุ์ แต่ภายหลังบราซิลก็ได้พันธุ์จากที่อื่นมาปลูกด้วย
            ทุกวันนี้พวกนักวิชาการเกษตรกาแฟยังงงๆ อยู่เหมือนกันค่ะว่าสมัยนั้น French Guiana สามารถปลูกกาแฟให้ผลผลิตส่งออกได้อย่างไร เพราะเนื้อดินใน          French Guiana เป็นดินเปรี้ยวและมีสารอาหารน้อยมาก ปลูกอะไรก็ไม่โต ซึ่ง French Guiana ใช้วิธีที่แก้ดินเปรี้ยวโดยการปลูกพืชล้มลุกแล้วเผาเพื่อให้ด่างจากขี้เถ้าที่เผาไปลดความเป็นกรดในดินลง
            ไปบราซิลเที่ยวที่ผ่านมานี้ คุณสามียังถามผู้เขียนว่า
            "อยากไปเที่ยวต่อที่   French Guiana ไหม?"
            ผู้เขียนถามว่า "ไปทำไมคะ ?"
            เขาบอกว่า อยากไปดู 1) คุกบนเกาะ Devil's Island ที่ฝรั่งเศสสร้างเอาไว้ขังนักโทษ ที่เขานำมาสร้างหนังเรื่อง Papillon  2.) ฐานยิงจรวดสู่อวกาศของฝรั่งเศส 3) นกทรัมเป็ตปีกสีเทา …
            ผู้เขียนบอกว่า "ไปคนเดียวก็แล้วกัน …"
 
            ขอกลับมาเล่าเรื่องกาแฟบราซิลต่อก็แล้วกันนะคะ...
            เมื่อพวกเจ้าของที่ดินหันมาทำไร่กาแฟในบราซิลก็ทำให้เกิดความต้องการแรงงานทาสจำนวนมาก เพราะพวกทาสที่มาทำไร่อ้อยกับเหมืองทองคำรุ่นก่อนหน้านี้ตายไปเยอะ ที่เกิดมาใหม่ก็ไม่พอนำมาทำไร่กาแฟ ความต้องการแรงงานทาสเพื่อทำไร่กาแฟในบราซิลครั้งนี้ทำให้พวกทำธุรกิจค้าทาสเริ่มมีงานเข้าอีกครั้ง     
            การแจ้งเกิดของไร่กาแฟในบราซิลทำให้เวรกรรมก็ไปตกอยู่กับคนแอฟริกันอย่างแท้จริง พวกบริษัทค้าทาสก็ล่องเรือไปจับคนแอฟริกันใส่เรืออีกครั้งใหญ่
            เมื่อล่องเรือกลับมาถึงบราซิลก็นำทาสมาประมูลขาย หรือไม่ก็นำไปส่งให้กับคนทำไร่กาแฟโดยตรง และอีกส่วนหนึ่งขายให้กับบริษัท Out Source ที่ให้บริการแรงงานทาส
            เห็นไหมคะว่าธุรกิจ  Out Source มีมาตั้ง 200 ปีแล้วค่ะ ไม่ใช่เพิ่งฮิตกันตอนนี้...
            การนำทาสเข้ามาใช้เพื่อทำไร่กาแฟในบราซิลใน ศ. 19 ส่งผลให้เกิดความเปลี่ยนแปลงในโครงสร้างการใช้แรงงานในสังคมบราซิลครั้งสำคัญค่ะ
            ข้อมูลบอกว่า…
            เมื่อ ค.ศ. 1825 เรือนำทาสมาขึ้นที่ Rio de Janeiro ประมาณ 26,000 คน และจำนวนมากขึ้นอีกในปี 2 ถัดมา จนกระทั่งใน ค.ศ. 1928 ก็มีทาสมาขึ้นที่ Rio de Janeiro ถึงราว 44,000 คน
             ถึงตอนนี้ทัศนคติของการใช้แรงงานทาสในสังคมบราซิลเปลี่ยนทิศทางค่ะ
            ขณะที่เจ้าของไร่กาแฟยังบอกว่าการใช้แรงงานทาสยังมีความจำเป็นและเป็นเรื่องที่... OK แต่ประชาชนทั่วไปรู้สึกเวทนาพวกทาสและไม่เห็นด้วยกับการใช้แรงงานทาสอีกต่อไป ประกอบกับมีคนในยุโรปจำนวนมากยินดีมาขายแรงงานในบราซิล
            ค.ศ. 1829 บราซิลออกประกาศห้ามเรือลำใดเดินทางไปนำทาสจากแอฟริกาเข้ามาขายที่บราซิลอีกต่อไป
            ท่านผู้อ่านคะ...
            เนื้อหาที่เขียนมานี้ ผู้เขียนต้องการเขียนเพื่อจะอธิบายว่า ความเป็นมาส่วนหนึ่งของกาแฟที่คนซดกันวันละหลายล้านถ้วยนั้นเป็นอย่างไร
            เพื่ออาจช่วยทำให้ท่านได้กินกาแฟมีรสชาติขี้นมาอีกหน่อยเท่านั้นเอง
            ไม่ได้เขียนเพื่อไปทำลายยอดขายของกาแฟยี่ห้อใดยี่ห้อหนึ่งแต่ประการใด

บทความที่น่าสนใจ
 
  • การสื่อสารในภาวะวิกฤติ สิ่งที่องค์กรเมืองไทยมองข้าม
  • Fortune Cookie
  • Oktoberfest กับ Big Six (1)
  • Oktoberfest (2)
  • Spargel... ผักแวมไพร์
  • ทำแผนการสื่อสารในภาวะวิกฤติ
  • สี ฟ้า-ขาว : แบรนด์ของบาวาเรีย
  • พรรคบาเยิร์น (BP)
  • เยี่ยมบริษัท BMW ที่ มิวนิก
  • ทำพื้นที่ต้อนรับลูกค้าให้... Wow ! (2)
  • ทำพื้นที่ต้อนรับลูกค้าให้... Wow ! (3)
  • Nostalgia ช่วยสร้างแบรนด์